Zabezpieczenie miejsc ładowania EV w garażu powinno uwzględniać nie tylko samo wykrycie pożaru. Istotne są również możliwie wczesne rozpoznanie zagrożenia, określenie jego lokalizacji oraz szybka reakcja pozwalająca ograniczyć rozwój pożaru przed rozpoczęciem działań ratowniczo-gaśniczych.
Dotyczy to zarówno garaży w nowych budynkach, jak i istniejących obiektów, w których pojawiają się kolejne stanowiska przeznaczone do parkowania i ładowania samochodów elektrycznych.
Samo porównywanie liczby pożarów samochodów elektrycznych i spalinowych nie daje pełnego obrazu zagrożenia.
W przypadku pojazdów wyposażonych w akumulatory litowo-jonowe szczególne znaczenie ma sposób rozwoju zdarzenia. Uszkodzenie ogniwa, przegrzanie, zwarcie lub uszkodzenie mechaniczne mogą prowadzić do wystąpienia zjawiska ucieczki termicznej, czyli niekontrolowanego wzrostu temperatury.
Proces może następnie obejmować kolejne ogniwa i moduły akumulatora.
W garażu zamkniętym dodatkowe znaczenie mają:
Z tego względu ochrona przeciwpożarowa garażu z miejscami ładowania EV powinna być analizowana jako cały scenariusz, a nie wyłącznie jako kwestia zastosowania jednego urządzenia.
Aktualne znaczenie tego zagadnienia potwierdzają m.in. wydane przez CNBOP-PIB w maju 2025 r. „Wytyczne w zakresie ochrony przeciwpożarowej garaży w obiektach budowlanych, przeznaczonych do ładowania samochodów elektrycznych i hybrydowych plug-in”. Publikacja obejmuje m.in. identyfikację zagrożeń, projektowanie instalacji oraz warunki prowadzenia działań ratowniczo-gaśniczych.
Klasyczna detekcja dymu pozwala stwierdzić wystąpienie pożaru, ale w przypadku dużych garaży istotne jest również możliwie szybkie określenie miejsca, w którym zdarzenie się rozpoczęło.
Ruch powietrza generowany przez wentylację mechaniczną może wpływać na kierunek przemieszczania się dymu. Oznacza to, że miejsce wykrycia dymu nie zawsze musi dokładnie odpowiadać miejscu powstania zagrożenia.
Jednym ze sposobów uzupełnienia klasycznej detekcji jest monitorowanie temperatury za pomocą kamer termowizyjnych.
W systemie i-Sprink funkcję tę pełni Wskaźnik Miejsca Pożaru (WMP). Monitoruje on pole temperatury w chronionym obszarze i pozwala przypisać wykryte przekroczenie temperatury do konkretnej strefy lub miejsca postojowego.
Informacja z WMP może następnie zostać potwierdzona przez detektor dymu lub ciepła.
Takie rozwiązanie pozwala połączyć:
Dobór zabezpieczeń zawsze powinien wynikać z warunków konkretnego obiektu i uzgodnionego scenariusza pożarowego.
Przy projektowaniu ochrony warto jednak przeanalizować kilka podstawowych obszarów.
System powinien możliwie wcześnie wykryć symptomy rozwijającego się zagrożenia.
W zależności od rozwiązania mogą być wykorzystywane m.in.:
W wielostanowiskowym garażu sama informacja o alarmie może być niewystarczająca.
Precyzyjne wskazanie miejsca zdarzenia pozwala szybciej uruchomić urządzenia właściwe dla danej strefy oraz przekazać obsłudze budynku lub ekipom ratowniczym informację o lokalizacji pożaru.
W zależności od przyjętego scenariusza pożarowego system ochrony może współpracować z infrastrukturą elektryczną i automatycznie odłączyć zasilanie stanowiska lub stacji ładowania.
W przypadku akumulatorów litowo-jonowych istotnym elementem działań jest chłodzenie.
Dlatego w ochronie miejsc ładowania stosowane mogą być rozwiązania umożliwiające miejscowe i szybkie podanie wody w strefie, w której wykryto zagrożenie.
W określonych warunkach – tak.
Właśnie na tej zasadzie działa miejscowy automatyczny system gaśniczy i-Sprink, opracowany przez GRAS.
System łączy funkcję hydrantu wewnętrznego z sekcyjną instalacją zraszaczową oraz lokalnym systemem wczesnej detekcji pożaru.
Może zostać zastosowany zarówno w nowym, jak i istniejącym budynku, jeżeli dostępna instalacja zapewnia wymagane parametry hydrauliczne.
Dokładna możliwość zastosowania systemu oraz liczba chronionych stanowisk powinny zostać każdorazowo zweryfikowane na etapie projektowania.
Dowiedz się więcej o systemie i-Sprink
Wskaźnik Miejsca Pożaru monitoruje temperaturę w obszarze chronionych stanowisk.
Po wykryciu przekroczenia określonego progu temperatury system generuje alarm wstępny. Sygnał może następnie zostać potwierdzony przez detektor dymu lub ciepła.
Po potwierdzeniu pożaru sterownik:
Oznacza to, że system może podać wodę miejscowo, zamiast uruchamiać zraszanie w całym garażu.
W zależności od konfiguracji i-Sprink może również współpracować z SSP, BMS lub SIUP, przekazać sygnał alarmowy oraz odłączyć zasilanie urządzeń znajdujących się w chronionej strefie.
Jednocześnie zestaw zachowuje funkcję klasycznego hydrantu wewnętrznego i umożliwia ręczne gaszenie za pomocą węża hydrantowego.
System i-Sprink został sprawdzony podczas pełnowymiarowych testów pożarowych z udziałem Zespołu Laboratoriów Procesów Spalania i Wybuchowości CNBOP-PIB oraz działu badawczo-rozwojowego GRAS.
Stanowisko testowe odwzorowywało fragment trzystanowiskowego garażu. Pożar inicjowano za pomocą modułów litowo-jonowych umieszczonych pod środkowym pojazdem.
Porównano dwa scenariusze trwające 40 minut.
Pożar został ograniczony do pojazdu, pod którym zainicjowano zdarzenie. Dwa samochody stojące na sąsiednich stanowiskach nie uległy zniszczeniu.
Średnia temperatura zarejestrowana w warstwie podstropowej nad palącym się pojazdem wynosiła około 144°C.
Pożar rozprzestrzenił się na wszystkie trzy samochody.
Temperatura w warstwie podstropowej osiągnęła około 900°C.
Badania potwierdziły również działanie systemu lokalnej detekcji oraz prawidłowe wskazanie miejsca zagrożenia i uruchomienie właściwej sekcji zraszaczy.
[LINK WEWNĘTRZNY: Zobacz test pożarowy systemu i-Sprink]
Taką możliwość należy rozpatrywać indywidualnie, ale system został zaprojektowany z myślą zarówno o obiektach nowych, jak i już użytkowanych.
Jedną z jego cech jest możliwość wykorzystania istniejącej infrastruktury hydrantowej.
Przed zastosowaniem rozwiązania należy jednak sprawdzić m.in.:
Dlatego konfiguracja systemu powinna zostać dobrana dla konkretnego obiektu przez osoby posiadające odpowiednie kompetencje projektowe.
W przypadku pożaru pojazdu w garażu czas pomiędzy pierwszymi symptomami zagrożenia a rozwiniętym pożarem ma bezpośrednie znaczenie dla możliwości ograniczenia jego skutków.
Dlatego skuteczne zabezpieczenie miejsc ładowania EV powinno łączyć kilka funkcji: wykrycie zagrożenia, jego lokalizację, przekazanie alarmu oraz możliwie szybką reakcję dokładnie w miejscu zdarzenia.
i-Sprink został opracowany właśnie jako miejscowe rozwiązanie łączące wczesną detekcję termowizyjną, klasyczną detekcję pożaru, hydrant wewnętrzny i automatycznie uruchamianą instalację zraszaczową.
[CTA: Chcesz sprawdzić możliwość zastosowania i-Sprink w swoim garażu? Skontaktuj się z GRAS.]
Sama liczba pożarów nie jest wystarczająca do oceny ryzyka. Z punktu widzenia ochrony przeciwpożarowej ważne są również przebieg zdarzenia, dynamika rozwoju pożaru, możliwość wystąpienia ucieczki termicznej oraz warunki prowadzenia działań ratowniczych.
Woda zapewnia efekt chłodzący, który pozwala odbierać energię cieplną i ograniczać rozwój pożaru. W przypadku baterii Li-ion chłodzenie ma szczególne znaczenie ze względu na możliwość sekwencyjnego obejmowania kolejnych ogniw przez zjawisko ucieczki termicznej.
Nie. Zestaw zachowuje funkcję hydrantu wewnętrznego. W razie potrzeby możliwe jest ręczne rozwinięcie węża i wykorzystanie go do działań gaśniczych.
Nie. i-Sprink działa sekcyjnie. Po określeniu lokalizacji zagrożenia uruchamiane są zraszacze przypisane do właściwego obszaru.
Tak. W zależności od konfiguracji możliwe jest przekazywanie informacji o alarmie do systemów nadrzędnych, takich jak SSP, BMS lub SIUP.
System może być stosowany zarówno w nowych, jak i istniejących budynkach. Przed montażem należy jednak sprawdzić parametry istniejącej instalacji wodnej i warunki techniczne konkretnego obiektu.
